Önce hacim mi dolar, ağırlık mı.
Konteyner seçimi bir hacim sorusu değil, hacim ile ağırlığın hangisinin önce dolduğu sorusudur. Bir 20'lik ancak yükünüzün yoğunluğu 910 kg/m³'ü aştığında ağırlık limitine çarpar; 40' HC'de bu eşik yalnızca 375 kg/m³'tür. Mermer, seramik ve konserve gibi ağır yükün 20'liğe gitmesinin sebebi budur — 40'lık daha büyük olduğu hâlde daha az ton taşır.
Ölçü tablosu
Aşağıdaki rakamlar Hapag-Lloyd'un kendi yayımladığı ekipman spesifikasyonundan, ahşap tabanlı standart serilerden alınmıştır. Kaynağı belirtiyoruz çünkü aşağıda anlatıldığı gibi bu değerler armatörden armatöre ve seriden seriye değişir; "genel geçer konteyner tablosu" diye bir şey yoktur.
← Tabloyu yana kaydırın →
| Tip | ISO kodu | İç uzunluk | İç genişlik | İç yükseklik | Kapı genişliği | Kapı yüksekliği | Azami brüt | Dara | Azami yük | Hacim |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 20' GP | 22G1 | 5.900 | 2.352 | 2.393 | 2.340 | 2.292 | 32.500 kg | 2.300 kg | 30.200 kg | 33,2 m³ |
| 40' GP | 42G1 | 12.032 | 2.352 | 2.395 | 2.340 | 2.292 | 32.500 kg | 3.700 kg | 28.800 kg | 67,7 m³ |
| 40' HC | 45G1 | 12.032 | 2.432 | 2.700 | 2.340 | 2.597 | 32.500 kg | 3.850 kg | 28.650 kg | 76,3 m³ |
| 45' HC | L5G1 | 13.556 | 2.352 | 2.700 | 2.340 | 2.597 | 32.500 kg | 4.700 kg | 27.800 kg | 86,0 m³ |
| 20' Reefer | 22R1 | 5.450 | 2.284 | 2.267 | 2.290 | 2.264 | 30.480 kg | 2.905 kg | 27.575 kg | 28,2 m³ |
| 40' HC Reefer | 45R1 | 11.578 | 2.280 | 2.525 | 2.276 | 2.535 | 34.000 kg | 4.300 kg | 29.700 kg | 66,7 m³ |
Dış ölçüler ISO 668'de standarttır — 20' 6.058 mm, 40' 12.192 mm, 45' 13.716 mm uzunluk; yükseklik 2.438 mm (standart), 2.591 mm (8'6"), 2.896 mm (9'6"). İç ölçüler ise değişkendir. Hapag-Lloyd kendi belgesinde bunları "nominal rakamlar" diye niteliyor ve üretim toleransı nedeniyle sapma olabileceğini yazıyor; ISO 668'in izin verdiği azami fark uzunluk, genişlik ve yükseklikte 10 mm'dir. ISO 668 ve ISO 6346 standartlarının tam metni ücretlidir; burada yalnızca standart numarasına atıf yapılmıştır.
Yoğunluk eşiği: hangisi önce dolar
Her konteynerin iki sınırı vardır — hacim ve azami yük. Hangisine önce çarpacağınız yükünüzün yoğunluğuna bağlıdır. Eşik basit bir bölme işlemidir: azami yük ÷ hacim.
Yükünüzün yoğunluğunu hesaplayın: toplam kg ÷ toplam m³. Sonuç 400 kg/m³'ün altındaysa hacim yönetir — büyük konteyner mantıklıdır. 900 kg/m³'ün üstündeyse ağırlık yönetir ve iki adet 20'lik, bir adet 40'lıktan daha fazla yük taşır (2 × 30.200 = 60.400 kg, 40' HC'de 28.650 kg). Arada kalıyorsanız iki senaryoyu da fiyatlatın.
Ağır yükte 40'lık almayın diye bir kural yoktur; ama parasını ödediğiniz hacmi kullanamayacağınızı bilin. 40' HC 76,3 m³'tür, oysa 28,6 ton ağır yük çoğu zaman 30–40 m³ yer kaplar. Kalan hacim için navlun ödersiniz.
Tablolar neden birbirini tutmuyor
İnternette bulacağınız konteyner tabloları birbirini tutmaz ve bu bir hata değildir — konteynerler gerçekten farklıdır. Kaynak olarak kullandığımız tek bir armatörün tek bir belgesi bile aynı tip için birden fazla değer yayımlıyor:
- Taban malzemesi. Aynı 20' GP'nin ahşap tabanlısında dara 2.300 kg, çelik tabanlısında 2.250 kg. Dara değişince azami yük de değişir.
- Üretim serisi. Aynı belgede bir 20' GP serisinin azami brüt ağırlığı 32.500 kg iken, başka bir serininki 30.480 kg — azami yük 30.200 kg'dan 28.180 kg'a düşüyor. İki ton fark, yalnızca hangi seriyi tahsis ettiklerine bağlı.
- Üretim toleransı. Armatör kendi rakamlarını "nominal" diye niteliyor; ISO 668 uzunluk, genişlik ve yükseklikte 10 mm'ye kadar farka izin veriyor.
- Armatör farkı. Yukarıdakiler tek bir armatörün içindeki değişkenlik. Armatörler arasında fark daha da büyür.
Pratik sonuç: yükleme planınız birkaç yüz kilo veya birkaç santimetre paya bağlıysa, tabloya değil size tahsis edilen konteynerin üzerindeki işaretlemeye bakın. Azami brüt ağırlık, dara ve azami yük konteynerin kendi üzerinde yazılıdır ve o konteyner için bağlayıcı olan odur.
Konteynerin emniyet onayı ve muayene durumu ise CSC plakasından izlenir. 1972 tarihli Emniyetli Konteynerler Sözleşmesi'nin 1983 değişikliğiyle yeniden muayene aralığı 30 aya çıkarılmış ve klasik periyodik muayene ile onaylı sürekli muayene programı (ACEP) arasında seçim imkânı getirilmiştir.
Taban yükü ve noktasal yük
Azami yükün altında kalmanız, tabanın yükü taşıyacağı anlamına gelmez. İki ayrı sınır daha vardır ve ağır makine, mermer blok veya rulo sac gibi yüklerde asıl kısıt bunlardır.
- Forklift dingil yükü
- Konteyner tabanı, tekerlek başına en az 142 cm² temas alanı olmak kaydıyla azami 5.460 kg dingil yüklü bir forklifti taşır (ISO 1496/I). Çelik tabanlı konteynerlerde bu 9.200 kg'a çıkar — piyasadaki forkliftlerin tamamı için yeterlidir.
- Yayılı yük sınırı (noktasal yük)
- Yük tabana eşit dağılmıyorsa metre başına düşen ağırlık sınırlanır: 20'likte metre başına 4,8 ton (çelik tabanda 7,6 ton), 40'lıkta metre başına 3 ton (çelik tabanda 6,0 ton). Yük her hâlükârda azami yükü aşamaz.
Sayısal örnek: 40'lık bir konteynere 2 metrelik bir alana oturan 8 tonluk bir makine koyarsanız metre başına 4 ton düşer — azami yükün çok altındasınız ama ahşap tabanın 3 ton/m sınırını aştınız. Bu durumda ya yükü daha geniş bir alana yayan bir ıskara kullanılır, ya çelik tabanlı konteyner istenir, ya da flatrack'e geçilir.
Reefer'da kaybolan hacim
Soğutma ünitesi konteynerin içine oturur ve yer kaplar. Türkçe reefer sayfalarının neredeyse tamamı sıcaklık aralığını anlatıp bu kaybı atlar, oysa yükleme planını doğrudan etkiler.
| Ölçü | 40' HC kuru | 40' HC reefer | Fark |
|---|---|---|---|
| İç uzunluk | 12.032 mm | 11.578 mm | 454 mm kısa |
| İç yükseklik | 2.700 mm | 2.525 mm | 175 mm alçak |
| Hacim | 76,3 m³ | 66,7 m³ | %12,6 kayıp |
| Azami yük | 28.650 kg | 29.700 kg | 1.050 kg fazla |
20'likte kayıp daha da büyük: 33,2 m³ yerine 28,2 m³, yani %15,1. Buna karşılık reefer'ın azami brüt ağırlığı daha yüksek olduğu için azami yükü kuru konteynerden fazladır — hacim kaybeder, tonaj kazanırsınız.
Kaybın bitmediği yer: reefer'da bir de azami istif yüksekliği vardır — soğuk havanın dolaşabilmesi için yükün üstünde boşluk bırakılması gerekir ve bu sınır konteynerin içine çizgiyle işaretlenir. Yayımlanan değerlerde iç yükseklik 2.525 mm iken azami istif yüksekliği 2.425 mm'dir; yani 10 santimin üzeri kullanılamaz. Bu çizginin üstüne istiflenen yükte soğutma düzensizleşir ve yük hasarı sorumluluğu tartışmalı hâle gelir.
Konteyner dolu ama tır ağır: Türkiye yol sınırı
Konteynerin taşıyabileceği ağırlık ile karayolunda çekebileceğiniz ağırlık aynı şey değildir. Konteyner 30 ton yük alabilir, ama o konteyneri limana götüren araç kombinasyonunun toplam ağırlığı da yasal sınırın altında kalmak zorundadır.
Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 128. maddesi, ISO konteyner taşıyan 3-S2 ve 3-S3 yarı römorklu araç katarları için azami yüklü ağırlığı 44 ton olarak belirler; genel olarak beş ve daha çok dingilli katarlarda sınır 40 tondur.
Bu 44 ton çekici + şasi + konteyner + yük toplamıdır. Çekicinin ve şasinin darası ile konteynerin darası düşüldükten sonra kalan, yükleyebileceğiniz gerçek tonajdır — ve bu, konteynerin teknik azami yükünden düşüktür. Kendi kombinasyonunuzun darasını nakliyecinizden yazılı olarak isteyin; tahminle çalışmayın, ağırlık kontrolünde ceza yükün değil aracın sahibine kesilir.
Ne zaman yanlış gider
İnternetteki tabloya göre plan yapılıyor, gelen konteyner tutmuyor
Yükleme planı 12.032 mm iç uzunluğa göre yapılır, gelen konteynerde 12.029 mm çıkar veya azami yük iki ton düşük seriden tahsis edilir. Son palet sığmaz ya da tonaj aşılır.
Yapılacak: plan birkaç santim veya birkaç yüz kilo paya bağlıysa, tahsis edilen konteynerin numarasını alın ve üzerindeki işaretlemeden teyit edin.
Ağır yük 40'lığa yükleniyor, hacmin yarısı boş gidiyor
Mermer, seramik, konserve veya sıvı gibi yoğun yüklerde 40'lık konteyner ağırlık limitine hacminin yarısında çarpar. Müşteri "daha büyük konteyner daha çok yük alır" varsayar; oysa 40' HC'nin azami yükü 20'likten daha azdır.
Yapılacak: yoğunluğu hesaplayın. 900 kg/m³ üstünde iki adet 20'lik neredeyse her zaman daha çok yük taşır.
Azami yükün altında kalınıyor ama taban çöküyor
Dar bir tabana oturan ağır makine, toplam ağırlık limitin altında olsa bile metre başına düşen yük sınırını aşar. Ahşap tabanda 40'lık için bu sınır metre başına 3 tondur.
Yapılacak: yükün taban temas alanını ölçün, metre başına düşen ağırlığı hesaplayın; aşıyorsa yükü yayan ıskara, çelik tabanlı konteyner veya flatrack konuşun.
Reefer kuru konteyner gibi planlanıyor
40' HC reefer, kuru muadilinden 454 mm kısa ve 175 mm alçaktır; üstüne azami istif çizgisinin üzerine yükleme yapılamaz. Kuru konteyner planıyla gelen yükün son sırası sığmaz.
Konteyner doldu, tır yasal sınırı aştı
Konteynerin teknik azami yükü ile karayolunda çekilebilecek ağırlık karıştırılır. Katarın toplam ağırlığı ISO konteyner taşıyan 3-S2/3-S3'te 44 tonu aşamaz; çekici, şasi ve konteyner darası bu toplamın içindedir.
Sık sorulanlar
20'lik konteyner kaç m³, kaç ton?
Kaynak aldığımız Hapag-Lloyd ahşap tabanlı standart seride 33,2 m³ ve azami yük 30.200 kg. Ancak aynı belgede azami brüt ağırlığı 30.480 kg olan bir seri de var; onda azami yük 28.180 kg'a düşüyor.
Yani "20'lik kaç ton alır" sorusunun tek bir doğru cevabı yok. Planınız paya bağlıysa tahsis edilen konteynerin üzerindeki işaretlemeye bakın.
40' DC ile 40' HC arasındaki fark ne?
Tek fark yüksekliktir. Standart 40'lığın iç yüksekliği 2.395 mm, High Cube'ünki 2.700 mm — yaklaşık 30 cm fazla. Uzunluk ve genişlik aynıdır.
Bu, hacmi 67,7 m³'ten 76,3 m³'e çıkarır ama azami yükü artırmaz; HC'nin darası daha ağır olduğu için azami yük biraz düşer. HC hafif ve hacimli yük içindir.
Ayrıca HC yüksekliği iç taşımada köprü, tünel ve gabari sorunu çıkarabilir; armatörün kendi belgesi de bu uyarıyı yapıyor.
Konteynere kaç palet sığar?
Bu sayfada tek bir rakam vermiyoruz, çünkü cevap palet ölçüsüne, yerleşim desenine, çift kat istifin mümkün olup olmadığına ve yükün ağırlığına birlikte bağlı.
Hesabın başlangıcı iç ölçülerdir: 20' GP'de 5.900 × 2.352 mm, 40' GP ve HC'de 12.032 × 2.352 mm taban alanı. 80×120 cm Euro palet ile 100×120 cm endüstriyel palet farklı desenlerle yerleşir ve çift kat istif ancak yükün ağırlığı ve ambalaj dayanımı izin veriyorsa mümkündür.
Palet yerleşimi ayrı bir sayfada ele alınacak. Sevkiyatınız için hesaplamamızı isterseniz yük ölçülerinizi gönderin.
22G1 ne demek?
ISO 6346'ya göre boyut-tip kodudur ve konteynerin üzerinde yazar. İlk karakter uzunluğu, ikincisi yüksekliği ve genişliğini, son iki karakter tipi gösterir.
Örnekler: 22G1 20' standart yükseklikte genel maksat, 42G1 40' standart, 45G1 40' High Cube, 22R1 20' reefer, 45R1 40' HC reefer.
Bu kod, konteyner numarasının kendisinden ayrıdır. Numaranın nasıl okunduğu ve kontrol hanesinin nasıl doğrulandığı ayrı bir sayfada ele alınacak.
Dara neden önemli?
İki sebeple. Birincisi: azami yük, azami brüt ağırlıktan dara çıkarılarak bulunur — dara ağırsa taşıyabileceğiniz yük azalır. Aynı tipte ahşap ve çelik taban arasında 50 kg fark bile olabiliyor.
İkincisi: denizyoluyla taşınacak dolu konteynerin doğrulanmış brüt ağırlığının (VGM) beyanı zorunludur ve hesap yöntemlerinden biri parçaları tartıp darayı eklemektir. Yanlış dara, yanlış VGM demektir.
Kaynaklar
- Hapag-Lloyd — Container Specification Bu sayfadaki tüm iç ölçü, dara, azami yük, hacim, taban yükü ve noktasal yük değerlerinin kaynağı; armatörün kendi yayımladığı ekipman spesifikasyonu · hapag-lloyd.com (PDF) · erişim 01.09.2026
- ISO 668 — Seri 1 yük konteynerleri (sınıflandırma, dış ölçüler) Dış ölçülerin ve tolerans sınırlarının standardı. Standart metni ücretlidir; burada yalnızca standart numarasına atıf yapılmış, metinden alıntı yapılmamıştır. Dış ölçü ve tolerans değerleri yukarıdaki armatör belgesinde ISO 668'e atıfla yayımlanmıştır · iso.org · erişim 01.09.2026
- ISO 6346 — Konteyner kodlama, tanımlama ve işaretleme Boyut-tip kodlarının (22G1, 45R1 …) standardı. Metin ücretlidir; yalnızca numaraya atıf yapılmıştır · iso.org · erişim 01.09.2026
- IMO — Emniyetli Konteynerler Sözleşmesi (CSC 1972) Emniyet onay plakası ve muayene rejimi; 1983 değişikliğiyle yeniden muayene aralığı 30 ay, periyodik muayene veya ACEP seçeneği · imo.org · erişim 01.09.2026
- IMO — Doğrulanmış Brüt Ağırlık (SOLAS Bölüm VI, Kural 2) VGM beyanı ve iki hesap yöntemi; MSC.380(94), yürürlük 1 Temmuz 2016 · imo.org · erişim 01.09.2026
- T.C. Karayolları Genel Müdürlüğü — Karayolları Trafik Yönetmeliği md. 128 Azami yüklü ağırlıklar; ISO konteyner taşıyan 3-S2/3-S3 katarlarda 44 ton · kgm.gov.tr (PDF) · erişim 01.09.2026
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır. Ölçü ve ağırlık değerleri Hapag-Lloyd'un yayımladığı belgeden alınmıştır ve yalnızca o armatörün belirtilen serileri için geçerlidir; başka armatörlerde ve başka serilerde farklılık gösterir. Yükleme planınız dar paya bağlıysa tahsis edilen konteynerin üzerindeki işaretlemeyi esas alın. Karayolu ağırlık sınırları idari düzenlemelerle değişebilir; sevkiyat öncesi nakliyecinizden ve güncel mevzuattan teyit alın.
Değişiklik günlüğü
- Sayfa yayımlandı. Ölçü ve ağırlık değerleri Hapag-Lloyd Container Specification belgesinden; yoğunluk eşikleri bu belgedeki azami yük ve hacim değerlerinden hesaplandı.