Dahilde işleme ek süresi: başvuru ve kapatma Belge süresi biter. Başvuru süresi başlar.

Belge süresi nasıl hesaplanır

Dahilde işleme rejimi, ihraç edilecek ürünün girdisini gümrük vergisi ödemeden ithal etmenizi sağlar. Karşılığında bir ihracat taahhüdü verirsiniz ve bu taahhüdü belli bir sürede yerine getirmeniz gerekir. Rejimde iki ayrı belge vardır:

Dahilde işleme izin belgesi (DİİB)

Ticaret Bakanlığının düzenlediği belgedir; gümrük muafiyetli ithalata ve yurt içi alımlara imkân verir.

Dahilde işleme izni (DİİZ)

Gümrük idaresinin verdiği izindir; yalnız ithalat içindir ve tebliğde sayılan işlemlerle (aksesuar, montaj, tamir, ambalaj, kıymetli maden işçiliği gibi) sınırlıdır.

Belgenin ya da iznin süresi sektöre göre en çok 12 ay olarak belirlenir. Gemi inşası, komple tesis, üretimi 12 ayı aşan ürünler ve savunma sanayii ürünlerinde süre proje süresi kadar olabilir (Tebliğ m. 20/1–2).

Süre belgenin tarihinde başlar. Bitişi ise süre dolduğunda değil, bitişin rastladığı ayın son günüdür; ek süreler, haklı sebep ve mücbir sebep süreleri de bu hesaba dahildir (Tebliğ m. 20/3; Karar m. 10). 15 Mart'ta düzenlenmiş 12 aylık bir belge, ertesi yılın 31 Mart'ında sona erer.

Ek süre yolları tek tabloda

Tebliğ birden fazla ek süre yolu tanır ve her birinin koşulu, süresi ve başvuru yeri farklıdır. Ortak nokta şu: başvuru süresi, belge süresi bittikten sonra işlemeye başlar ve kaçırılırsa geri dönüş yoktur (Tebliğ m. 21/2, m. 23/2, m. 26/2).

2026 genel ek süre penceresi

Yukarıdaki yollar kalıcıdır. Bunların dışında Bakanlık, tebliğe geçici madde ekleyerek belirli bir tarihten önce düzenlenmiş bütün açık belgelere genel bir ek süre tanıyabilir. Son pencere 17 Nisan 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı ve yayımı günü yürürlüğe girdi (Tebliğ, İhracat: 2026/2).

• Kapsam: 17 Nisan 2026'dan önce düzenlenmiş ve ihracat taahhüt hesabı henüz kapatılmamış DİİB ve DİİZ'ler.
• Koşul: yürürlükten itibaren 6 ay içinde Bakanlığa başvurmak.
• Ek süre: belge veya izin orijinal süresinin yarısı kadar, en çok 3 ay.
• İstisna: 7108, 7112.91 ve 7113.19 pozisyonlarındaki eşya (kıymetli madenler ve mücevher) için düzenlenmiş izinlerde ek süre en çok 1 aydır.

Bu pencere ilk değil. Tebliğin geçici 37. maddesine 2023'ten bu yana altı kez böyle bir fıkra eklendi:

Kapatma: süre bitince üç ay

Belge süresi dolduğunda iş bitmez; ihracat taahhüdünün kapatılması gerekir. Tebliğe göre:

• DİİB: belge süresi sonundan itibaren en geç 3 ay içinde, Ek-3'teki bilgi ve belgeler Bakanlığın belirlediği bölge müdürlüğüne sunulur (m. 37/1-a).
• DİİZ: izin süresi sonundan itibaren en geç 3 ay içinde, Ek-4'teki bilgi ve belgeler gümrük idaresine sunulur (m. 37/1-b).

Bu sürelerin takibi firmanın sorumluluğundadır; idare ayrıca yazılı bildirim yapmaz (m. 37/2). Belgeler süresinde verilmezse ya da eksik çıkarsa idare 1 ay süre verir; bu sürede de tamamlanmazsa taahhüt mevcut bilgi ve belgelerle kapatılır (m. 38/1; Karar m. 19).

Süre geçerse

Belge kapsamında getirilen eşya için rejimin gerektirdiği işlemler süre bittikten sonra da tamamlanabilir, ama bedeli artar (Karar m. 22):

• Süre bitiminden sonraki 1 ay içinde tamamlanırsa işlemler belge kapsamında sayılır, ancak Gümrük Kanunu m. 241/3'teki usulsüzlük cezasının iki katı alınır.
• 2 ay içinde tamamlanırsa yine belge kapsamında sayılır, ancak m. 241/4 çerçevesinde usulsüzlük cezasının dört katı alınır.

Bu iki aylık tolerans ek sürenin yerine geçmez. Taahhüt belge süresi içinde yerine getirilemeyecekse doğru yol, süre dolmadan önce hangi ek süre yoluna girildiğini belirlemektir.

Ne zaman yanlış gider

Ek süre, belge süresi dolmadan önce düşünülmüyor

Başvuru süresi belge bitince başlar ve 3 ay sürer (izinde 2 ay). Bu süre geçerse başvuru değerlendirmeye alınmaz (m. 21/2). İhracat takvimi kaydığında ilk soru, hangi yolun koşulunun sağlandığıdır: taahhüdün %25'i ihraç edildiyse performans ek süresi, ithalat tamamlanamadıysa haklı sebep.

Genel ek sürenin eski bitiş tarihine eklendiği sanılıyor

2026 penceresinde ek süre, başvurunun uygun görüldüğü tarihten itibaren işler (geçici m. 37/6). Bitişi geçmiş bir belgede kalan süreyi buna göre planlayın.

Kapatma için idarenin hatırlatması bekleniyor

Tebliğ bunu açıkça dışarıda bırakır: süreler firmaya ayrıca bildirilmez (m. 37/2). Eksik belgeyle geçen üç ay, taahhüdün eldeki bilgiyle kapatılması demektir.

Kıymetli maden izninde üç ay bekleniyor

2026 penceresinde 7108, 7112.91 ve 7113.19 pozisyonlarındaki izinlerde ek süre en çok 1 aydır (geçici m. 37/7). Aynı pencereden aynı hakkı beklemek, iznin erken dolmasına yol açar.